Tekst brief van VNO-NCW over Essent en Nuon
De integrale tekst van de brief van VNO-NCW-voorzitter Wientjes over de verkoop van Essent en Nuon. De brief is gericht aan premier Balkenende en minister Van der Hoeven.
Datum: 13-05-2009
Zijne Excellentie
mr.dr. J.P. Balkenende
Minister-President
Ministerie van Algemene Zaken
Postbus 20001
2500 EA DEN HAAG
Briefnummer: 09/10.954/vKe/ek
Excellentie,
Binnenkort besluiten provincies en gemeenten als aandeelhouders van de twee grootste Nederlandse energiebedrijven over de verkoop van deze bedrijven aan buitenlandse ondernemingen. VNO-NCW roept het kabinet op om met onmiddellijke ingang een moratorium van tenminste drie maanden in te stellen op deze verkoop van energiebedrijven. In deze periode moet Nederland de verkoop van de energiebedrijven nogmaals principieel wegen, gegeven de Europese ontwikkelingen en de grote belangen die voor Nederland aan de orde zijn.
Het argument dat het besluit nu aan de provincies en gemeenten is, wijzen wij van de hand. Er is hier een nationaal belang in het geding, namelijk de verkoop van Nederlandse energiebedrijven aan buitenlandse ondernemingen. Energie is niet zo maar een product. Energie is essentieel voor de strategie van elke economie en elk land.
Het is een historische toevalligheid dat de energiebedrijven in Nederland in handen zijn van lagere overheden. Het aandelenbezit van de lagere overheden laat onverlet dat de Nederlandse rijksoverheid wel degelijk een rol heeft te vervullen. Wanneer het gaat om vraagstukken van betaalbaarheid en leveringszekerheid, kan de Nederlandse regering niet stellen "dat zij er niet over gaat".
VNO-NCW heeft zich van meet af aan tegen een Nederlandse "Alleingang" met splitsing van de energienetten en eenzijdige verkoop van de energiebedrijven gekeerd. Vooral omdat wij het risico voorzagen dat Nederlandse energieafnemers dan permanent op een duurte-eiland in Europa zouden zitten: Nederland als geïsoleerd, afgesloten wingewest van buitenlandse opkopende bedrijven die hun investeringskosten natuurlijk moeten terughalen. De Belgen hebben om deze reden nu spijt van de Franse dominantie van hun energievoorziening.
Een paar weken geleden is bekend geworden dat de Europese Commissie afziet van de opsplitsing van de energienetten. Buitenlandse ondernemingen hoeven dus niet te splitsen.
Een tweede punt is de leveringszekerheid: zolang er in Europa geen sluitende afspraken zijn, zal het hemd altijd nader zijn dan de rok en moet de Nederlandse overheid zich de vraag stellen of we kunnen afzien van een eigen energievoorziening.
De respectievelijke bewindslieden van EZ hebben ons altijd verzekerd dat Nederland niet voor de Europese muziek zou uitlopen. Zij hebben er van alles aan gedaan om ervoor te zorgen dat de Europese voorwaarden er snel zouden komen. Helaas moet worden geconstateerd dat er op Europees niveau nog nauwelijks voortgang is geboekt met de geïntegreerde Europese energiezekere eenheidsmarkt.
Tenslotte zien wij als ondernemingsorganisatie wel degelijk kansen voor Nederlands ondernemerschap op het gebied van energie.
Ondertussen dreigen we nu de zeggenschap kwijt te raken over bedrijven die van vitaal en strategisch belang zijn voor een duurzame Nederlandse economie. VNO-NCW is zeker niet tegen privatisering, maar wij vinden nog altijd dat Nederland de behartiging van deze vitale belangen niet uit handen moet geven zolang deze niet spijkerhard in de Europese context gegarandeerd kan worden. Juist het gegeven dat de Europese kaders recent niet tot stand zijn gekomen, moet reden zijn tot een heroverweging door het kabinet.
VNO-NCW is dan ook uitdrukkelijk van mening dat in het lopende proces van eenzijdige verkoop van de Nederlandse elektriciteitsbedrijven een herbezinning noodzakelijk is. Wij beseffen heel goed dat het verkoopproces (en de Nederlandse splitsingswetgeving) sterk beïnvloed is door het ongemak van lagere overheden met hun aandeelhoudersrol. Ook dat moet in deze bezinningsperiode dan tegen het licht worden gehouden door onder meer de mogelijkheid te bezien van participatie van institutionele beleggers (pensioenfondsen).
Wij realiseren ons terdege dat ons voorstel voor een moratorium een radicale stap is die "vlak voor 12" wordt genomen maar vinden dat dit opweegt tegen de enorme belangen die voor Nederland op spel het staan. Koste wat kost moet voorkomen worden dat nu besluiten worden genomen waar Nederland op korte termijn spijt van krijgt en die dan niet meer kunnen worden teruggedraaid.
Een gelijkluidende brief wordt gestuurd naar de Minister van Economische Zaken.
Hoogachtend,
Mr. B.E.M. Wientjes
Voorzitter VNO-NCW
Bron:
VNO-NCW, 14 mei 2009