RAPPORT
Grote groene bedrijven helpen minister met 'Green Deal'
Achttien grote bedrijven hebben minister Verhagen op initiatief van Natuur & Milieu en De Groene Zaak een voorstel gedaan voor zijn nationale energieplan voor bedrijven, de Green Deal.
Persbericht Natuur en Milieu
>> (...) [Achttien CEO's van grote Nederlandse bedrijven] zijn bereid om risicodragend te investeren in duurzaam vastgoed, mobiliteit of een efficiëntere industrie. Ze verwachten van de minister dan wel een regierol om de investeringen te laten renderen.
Het regeerakkoord vermeldt uitdrukkelijk een Green Deal met het bedrijfsleven op het gebied van energie. Met hun voorstel gaan de bedrijven op deze uitnodiging in. De bedrijven zijn niet uit op extra subsidies, maar willen dat de overheid alle mogelijkheden uit de kast haalt om de overgang naar een duurzame economie te versnellen. De overheid kan bijvoorbeeld een voorfinancieringfonds instellen voor onder andere energiebesparing in de industrie of in gebouwen. Dan kunnen bedrijven gemakkelijker kapitaal verwerven voor hun investeringen.
Daarnaast kan de overheid een duurzame economie versneld dichterbij brengen met verplichte energienormen voor woningen en kantoren, een nationaal akkoord over CO2-afvang en -opslag voor kolencentrales en een belastingvrijstelling voor het zelf opwekken van wind- of zonne-energie. Via de belastingen kan de overheid zuinige auto's stimuleren evenals thuiswerken en slimme leasecontracten. En tot slot kan de overheid haar rol als 'koopkrachtige klant' beter benutten via het duurzaam inkopen programma.
De volledige brief is hier te lezen en is ondertekend door Alliander, Noordhoff Uitgevers, Athlon Car Lease Nederland, OVG projectontwikkeling, Ahrend , Natuur & Milieu, Deerns, Triodos Bank, De Groene Zaak, Unica, Desso, Van Gansewinkel Groep, DHV, Vebego, Vodafone, Qurrent, Pieter Winsemius en Ruud Lubbers.
Deze brief is een vervolg op een eerder project van Natuur & Milieu, toen zij een groep CEOs bij elkaar bracht om ambitie te bepleiten in Kopenhagen. Kijk hier voor meer informatie daarover. <<
Uit de brief: 4 Green Deals
Green Deal I – Energiesector
Ons voorstel:
Met een aandeel van 4% duurzame energie zit Nederland in de achterhoede van Europa. Om de doelstelling van 14% duurzame energie in 2020 te halen investeert het bedrijfsleven in windenergie op zee en op land, zonne-energie, aardwarmte, de biobased economy en energie efficiency. Op dit moment zijn er echter nog te weinig prikkels om over te schakelen naar een duurzame energievoorziening. Voor een lange termijnbeleid voor duurzame energie zijn investeringszekerheid en innovatieve prikkels noodzakelijk. Stimulansen en normen zijn daarbij effectiever dan subsidies.
Wat is nodig?
- Bied voldoende investeringszekerheid zodat de doelstelling van 14% duurzame energie in 2020
daadwerkelijk wordt gehaald. Zet in op een slimme combinatie van verplichtingen - met een afgeslankt subsidiesysteem als vangnet - en tijdelijke innovatiestimulansen. Een effectieve verplichting is bijvoorbeeld de eis dat een producent of leverancier een bepaald percentage van zijn productie of levering laat bestaan uit hernieuwbare energie. Op korte termijn kan dit door bijvoorbeeld een bij- en meestookpercentage van biomassa in kolencentrales vast te stellen. - Sluit een nationaal CO2-afvang en -opslag (CCS)-akkoord zodat exploitanten van kolencentrales hun CO2-uitstoot in 2020 hebben gehalveerd. Laat de overheid dit ondersteunen met reeds beschikbare Europese subsidies, regelgeving en de aanleg van transportinfrastructuur.
- Het zelf opwekken van wind- of zonne-energie moet aantrekkelijker worden. Hef daarom geen
belasting meer over hernieuwbare energie uit collectieve zonnesystemen en windmolens als de stroom bedoeld is voor eigen gebruik.
Green Deal II - Gebouwde omgeving
Ons voorstel:
We willen voor 2020 een energiebesparing van 30% realiseren in de bestaande voorraad gebouwen. Dit zijn woningen, kantoren en utiliteitsbouw. De bouw- en installatiesector staat klaar om deze gebouwen te renoveren en energiezuinig te maken, wil hiervoor risicodragend investeren en zal hierdoor werkgelegenheid creëren.
Wat is nodig?
- Maak bindende afspraken tussen overheid, bedrijfsleven en corporaties over de manier waarop de 30% energiebesparing behaald wordt en over de hoeveelheid te renoveren woningen. Corporaties hebben ruim 30% van de 7 miljoen Nederlandse woningen in hun bezit. Met een woonlastenbenadering (huur inclusief energiekosten) kan de huur evenredig stijgen naarmate de energielasten dalen. Ook deze maatregel creëert werkgelegenheid in de bouwsector.
- Voer een minimumenergienorm in voor bestaande woningen en gebouwen. Bij overdracht of renovatie moet het pand aan steeds hogere minimumenergienormen voldoen, vergelijkbaar met eisen voor veiligheid of brand. De eigenaren kunnen hiervoor fiscaal beloond worden, bijvoorbeeld door een gedifferentieerde overdrachtsbelasting. Bij de aankoop van een woning zal de eigenaar van een energiezuinige woning minder overdrachtbelasting betalen dan de eigenaar van een woning die nog niet energiezuinig genoeg is.
- Richt een revolving fund op van 5 miljard om voorfinancieringsproblemen weg te nemen voor zowel kleinschalige als grote projecten voor energiebesparing. Bij een garantstelling van de overheid voeden banken dit fonds met kapitaal.
Green Deal III- Energiebesparing in de industrie
Ons voorstel:
De grote industrie van Nederland is energie-intensief. Voor energiebesparing in de industrie is beleid nodig dat investeringen in energiebesparing op lange termijn rendabel maakt, zoals het hergebruik van industriële restwarmte. Nu zijn de terugverdientijden vaak nog te lang.
Wat is nodig?
- Bevorder nuttig gebruik van industriële restwarmte, bijvoorbeeld door de invoering van een bonusmalusregeling voor energie-efficiëntie. De kosten hiervoor kunnen door de sector zelf worden opgebracht. Deelnemers aan het systeem betalen minder dan niet-deelnemers. Een andere mogelijkheid is nadere eisen stellen aan de producent die de restwarmte produceert, zoals dit is opgenomen in de concept-warmtewet.
- Stel een voorfinancieringfonds voor de industrie in voor energiebesparende ketenmaatregelen. Dit
stimuleert de industrie om met bedrijven en toeleveranciers ‘buiten de poort’ samen te werken zodat ook de keten duurzamer wordt. - Beloon groene koplopers in het bedrijfsleven door ambitieuze en prestatie belonende aanbestedingscriteria te hanteren, in plaats van minimumeisen. Total Cost of Ownership dient een
essentieel onderdeel van de gunningcriteria te zijn. Niet de initiële aanschafprijs dient bepalend te zijn, maar de kosten voor de gehele levenscyclus van een product.
Green Deal IV - Mobiliteit
Ons voorstel:
De hoogste groei van de CO2-uitstoot wordt verwacht in de sector mobiliteit. Bedrijven erkennen dit
probleem. Ze nemen hun verantwoordelijkheid door zuinigere vormen van verkeer en vervoer in te zetten en hun werknemers minder kilometers te laten maken. Wij verminderen de CO2-uitstoot gerelateerd aan mobiliteit met 30% in 2015 ten opzichte van 1990, door bijvoorbeeld de introductie van het Nieuwe Werken. We hebben het dan over zowel mobiliteit in de keten als in de bedrijfsvoering (woon-werkverkeer en/of logistieke processen).
Wat is nodig?
- Ondersteun deze ambitie met betere fiscale regels. Bijvoorbeeld voor thuiswerken, slimme
leasecontracten en het gebruik van zuinige auto’s. - Beloon bij aanbestedingen de koplopers in het bedrijfsleven: dat zijn de bedrijven die in 2015 in het woon-werkverkeer 30% CO2-reductie halen ten opzichte van 1990; en/of de bedrijven die met duurzame logistiek in 2012 20% CO2-reductie halen ten opzichte van 2007.
- Het blijvend bevorderen van zuinige auto’s door de overheid. De overheid stimuleert elektrisch rijden en benut haar rol als launching customer. Vanaf 2012 is het doel om 20% van het nieuwe wagenpark van de overheid uit elektrisch vervoer te laten bestaan. De verouderde voertuigen kunnen door duurzaam vervoer worden vervangen via het 100% duurzaam inkopen programma. <<
Bron:
Natuur en Milieu, 1 maart 2011
Brief CEOs met voorstellen, 7 februari 2011 (pdf, 5 pag.)